Το νέο μου βιβλίο για το Ρήμα

Η θέση τής «Θεωρίας τής Εξειδίκευσης» είναι ότι τα πάντα στην γλώσσα συνιστούν μια συνεχή πορεία εξειδίκευσης που υπηρετεί την σκέψη μέσω τής γλώσσας και ότι ακριβώς αυτή η ιδιότητα αποκαλύπτει και τον δυναμικό και δημιουργικό χαρακτήρα τής γλώσσας.

Στην διαδικασία τής γλωσσικής παραγωγής ξεκινάμε από το τί θέλουμε να πούμε∙ ξεκινάμε εννοιολογικά, από έννοιες με τις οποίες θα συγκροτηθούν νοήματα. Η εννοιολογική εκκίνηση οδηγεί σε αντίστοιχες λεξιλογικές δηλώσεις.

Η πορεία είναι:

έννοιες → σημασίες → λέξεις → φράσεις → προτάσεις → κείμενο

και σε επίπεδα:

νόηση (σκέψη) → σημασιολογία + φωνολογία (λεξιλόγιο) → σύνταξη + γραμματική

Ειδικότερη ανάλυση:

έννοιες → λέξεις = σημαινόμενα + σημαίνοντα

νοήματα→ συντακτικο-γραμματικές προτάσεις

Η δημιουργία των κειμένων, δηλ. η γλωσσική επικοινωνία είναι μια νοητική, φυσικά, στην εκκίνησή της διαδικασία, που εξελίσσεται κατ’ανάγκην σε σημασιολογική, για να καταλήξει σε συντακτικο-γραμματική διαδικασία αδιάλειπτης εξειδίκευσης σε όλη της την πορεία.

I.

Η «Θεωρία τής Εξείδικευσης στην γλώσσα με επίκεντρο το ρήμα» και με αναφορά στο «παράδειγμα τής ελληνικής γλώσσας» είναι αποτέλεσμα μακρού προσωπικού προβληματισμού για την ουσία τής λειτουργίας τού ρήματος στην πρόταση. Θεωρώντας ότι το ρήμα στην ανθρώπινη επικοινωνία συνιστά έκφραση τού ηρακλείτειου «γίγνεσθαι», δηλαδή τής συνεχούς εναλλαγής των καθημερινών ενεργειών και καταστάσεων στην ζωή μας, υποστηρίζουμε ότι το πλήρες ρήμα (do-verbs) λειτουργεί ως το κέντρο τής πρότασης («λογική ενεργειακή τριάδα»), με όλα τα άλλα στοιχεία που το περιβάλλουν, συντακτικά και σημασιολογικά, να συνθέτουν κλιμακούμενους βαθμούς εξειδίκευσης τού ιδίου και μεταξύ τους. Αντιστοίχως, υποστηρίζουμε ότι στην συνδετική σύνταξη αναδεικνύεται ο ἀλλος πυλώνας, το «εἶναι» τής γλώσσας, πάλι με το ρήμα (be-verbs) στο κέντρο και με εξειδικευτική λειτουργία των λοιπών όρων («εξειδικευτική ταυτοτική τριάδα»).

Η προτεινόμενη «Θεωρία τής Εξείδικευσης» οδηγεί, προφανώς, και σε αναθεωρήσεις έως ανατροπές σε ισχύουσες μορφές ανάλυσης, όπως λ.χ. στο «δέντρο» απεικόνισης τής ιεραρχικής δομής τής πρότασης, στο οποίο το άμεσα εξαρτώμενο στοιχείο είναι το ρήμα και όχι το υποκείμενο μια και αυτό εξαρτάται από το ρήμα (ως «υποκείμενο τού ρήματος»). Τελικά υποστηρίζουμε ότι η προτεινόμενη λειτουργία τού ρήματος έχει «καθολικό» χαρακτήρα με ποικίλες τυπολογικές παραμέτρους.