Μόλις κυκλοφορήθηκε



Ετυμολογικό Λεξικό τής Νέας Ελληνικής Γλώσσας. Ιστορία των λέξεων.
(Αθήνα 2009, Κέντρο Λεξικολογίας, σελίδες 1.720)

►Δείτε το νέο Λεξικό

==================================

Έργο τού γλωσσολόγου-ετυμολόγου είναι να ανασυστήσει και άρα να ερμηνεύσει πρώτα την προέλευση τής μορφής (τού τύπου) μιας λέξης και μαζί τής σημασίας της (αν έχει αλλάξει). Είναι επίπονη όσο και ελκυστική επιστημονική προσπάθεια να ερμηνεύσει κανείς την προέλευση τής μορφής τής λέξης· αποτελεί περιπλάνηση με σκοπό την αναζήτηση τής ρίζας της μέσα από τις μαρτυρίες ομοειδών λέξεων από συγγενείς γλώσσες και περνώντας συχνά από τους δύσβατους δρόμους, χαμένους μέσα στον χρόνο, των μεταβολών που έχουν επέλθει στη φθογγική σύστασή της ή στη γραμματική της δομή. Σε αυτή τη δημιουργική περιπλάνηση ο ετυμολόγος δεν πορεύεται αυθαίρετα, χωρίς πυξίδα. Η γλωσσική επιστήμη, μέσα από την έρευνα πολλών χρόνων, έχει καθορίσει τη μεθοδολογία επανασύνθεσης και ερμηνείας τής μορφής και λιγότερο -λόγω τής ρευστότητάς της και των ποικίλων εξωγλωσσικών συνθηκών- τής σημασίας των λέξεων.
Έτσι ελέγχεται επιστημονικά και η αποδοχή ή μη μιας ετυμολογικής ερμηνείας. Οπωσδήποτε, στον χώρο τής ετυμολογίας και στο αρχικό στάδιο μιας ετυμολόγησης η δημιουργική φαντασία και η συνθετική ικανότητα τού μελετητή παίζουν βασικό ρόλο
Στη δημιουργική θέαση τής ετυμολογίας, στην εξερεύνηση εννοώ των φανερών αλλά και των αφανών αρμών που συνδέουν μεταξύ τους ετυμολογικά, δηλ. στο ξεκίνημα τής πρώτης εμφάνισης και τής βασικής τους σημασίας, τις λέξεις τής ίδιας γλώσσας αλλά και συγγενών γλωσσών, ο αναγνώστης έκπληκτος παρακολουθεί σε κάθε σχεδόν λήμμα αλλά και σε ειδικά Σχόλια το εννοιολογικό-σημασιολογικό νήμα που συνδέει λέξεις, όπως: βίος - ζωή - υγιής, γελώ - γαλήνη - γλήνη αλλά και αγγλ. clean και γερμ. klein, έδεσμα - δόντι - οδύνη - ωδίνες αλλά και αγγλ. eat και γερμ. essen και ισπαν. comer, έπομαι - οπαδός και γαλλ. suivre, αγγλ. second, γαλλ. societé, αγγλ. society, έχω - έξη - σχέση - σχεδόν - σχήμα - εξής - οχυρός, άφιξη - εφικτός - ικανός - ικέτης - καθήκον - προίκα , κείμαι - κοίτη - κοιτώνας - κοιτάζω - κοιμούμαι - κειμήλιο αλλά και αγγλ. city, civil, κύηση - κύμα - κύρος - κύριος - έγκυος - κοίλος, αλλά και αγγλ. cave. Αυτή είναι η «μαγεία» τής ετυμολογίας, που είναι στην πραγματικότητα η αποκάλυψη των εννοιολογικών σχέσεων και μεταβολών που πηγάζουν από τις επικοινωνιακές ανάγκες αλλά και τις αντιλήψεις, τη νοοτροπία και τη ζωή των ανθρώπων οι οποίοι συνθέτουν τον γλωσσικό πολιτισμό κάθε χώρας.

 » Είσοδος